≡ Menu

Hình ảnh của người Hải Dương qua bức chân dung của danh nhân Nguyễn Trãi và câu chuyện về vụ án Lệ Chi Viên thảm khốc trong lịch sử đã từ lâu khiến cho nhiều thế hệ người Việt có quan tâm, nghiên cứu lịch sử triều Lê phải băn khoăn và trăn trở.

Đem đại nghĩa để thắng hung tàn

Lấy chí nhân để thay cường bạo

nguyen trai 741x1024 - Người Hải Dương trong hình ảnh của danh nhân Nguyễn Trãi

Đó có lẽ là quan điểm sáng rõ nhất đối với Nguyễn Trãi nói riêng và vua quan nhà Lê nói chung thời bấy giờ. Nguyễn Trãi (1380 – 1442) là người Hải Dương, quê gốc tại Chi Ngoại, Chí Linh, Hải Dương. Cha ông là Nguyễn Phi Khanh, mẹ là Trần Thị Thái, cháu ngoại quan tư đồ Trần Nguyên Đán. Năm 1400, Nguyễn Trãi đỗ Thái học sinh và làm quan dưới triều Hồ Quý Ly. Trong cuộc khởi nghĩa Lam Sơn do Lê Lợi lãnh đạo, Nguyễn Trãi trở thành người tham mưu cho Lê Lợi. Sau này, được vua Lê phong là khai quốc công thần.

 

Câu chuyện về vườn Lệ Chi đến nay vẫn còn gây nhiều trăn trở cho thế hệ sau, những người quan tâm và tìm hiểu lịch sử nói chung. Nguyễn Trãi tiễn cha đi biệt xứ, cùng vợ của mình về Thành Nam khoảng năm 1413 đến năm 1423, nay thuộc Khuyến Lương, Hà Nội. Theo sử sách ghi lại, chính ở tại đây ông viết Đại cáo Bình Ngô, cùng tham gia kháng chiến cùng Lê Lợi. Theo Đại Việt sử kí toàn thư mà Ngô Sĩ Liên ghi chép lại như sau: “Tháng 8, ngày 4, Vua đến vườn Lệ Chi bỗng bị bệnh ác rồi băng hà. Trước đây Vua thích bà Nguyễn Thị Lộ, tức là vợ Nguyễn Trãi lúc đó. Tại vườn Lệ Chi, vua thức suốt đêm với Nguyễn Thị Lộ, rồi ăng hà. Các quan bí mật đưa về, khi đến kinh sư, nửa đêm dem vào cung mới phát tang. Mọi người đều nói Nguyễn Thị Lộ giết vua […] Ngày 16 Hành khiển, Nguyễn Trãi và vợ là Nguyễn Thị Lộ, giết đến ba đời”. Sau hơn 20 năm sau, khoảng năm 1464, vua Lê Thánh Tông xuống chiếu minh oan cho Nguyễn Trãi. Tuy nhiên, rất nhiều người coi đó là chưa thỏa đáng, do vua Lê Thánh Tông lúc giờ vừa vì kiêng nể Thái hậu Nguyễn Thị Anh, vừa vì không muộn chạm tới nỗi đau đơn tận cùng của triều Lê, khiến cho án oan này đến bây giờ vẫn tốn khá nhiều công sức tìm hiều nguyên nhân, hoàn cảnh của thế hệ sau.

con son chua - Người Hải Dương trong hình ảnh của danh nhân Nguyễn Trãi

Trong cuốn sách được xuất bản về Lễ nghi Học sĩ Nguyễn Thị Lộ, các tác giả đã loại bỏ truyền thuyết rắn báo oán mà các thế hệ Việt Nam truyền tai nhau suốt thế kỉ qua. Từ những tư liệu được tìm kiếm và nghiên cứu chi tiết, cũng được đăng nhiều tại báo Hải Dương điện tử có rất nhiều bằng chứng chỉ ra kẻ chủ mưu trong vụ án là Nguyễn Thị Anh. Vụ án Lệ Chi Viên xảy ra vào ngày 16 tháng 8 năm 1442 đã gây bàng hoàng cho cả Đại Việt thời bấy giờ “bởi lưỡi dao oan nghiệt của triều đình hèn hạ và ngu muội”.

Bài viết hữu ích? Muốn nhận thêm thông tin?

View all contributions by

Leave a Comment